عوامل پنهان سرطان معده؛ از رژیم غذایی تا عفونت‌های مزمن

پژوهشگران در مطالعه‌ای نوین، به عوامل خطر پنهانی دست یافته‌اند که نقش مهمی در ابتلا به سرطان معده ایفا می‌کنند و اغلب از دید عموم و حتی پزشکان دور مانده‌اند.

به گزارش دیتاسنتر من و به نقل از Med News این عوامل شامل ترکیبی از عادات غذایی پرخطر، عفونت‌های مزمن باکتریایی مانند هلیکوباکتر پیلوری، چاقی، سیگار کشیدن و رژیم‌های غذایی غنی از غذاهای شور، دودی و فرآوری‌شده است. 

نتایج نشان می‌دهد سرطان معده، پنجمین سرطان شایع جهان و چهارمین علت مرگ ناشی از سرطان است، با شیوع بالاتر در شرق آسیا، آمریکای جنوبی و اروپای شرقی. محققان با بررسی داده‌های اپیدمیولوژیک، عوامل ژنتیکی نادر مانند سندرم‌های ارثی (HDGC ناشی از جهش CDH1) و بیماری‌های پیش‌سرطانی مانند آتروفی معده و متاپلازی روده‌ای را برجسته کردند. همچنین، ویروس اپشتین-بار (EBV)، کم‌خونی پرنیشیوز و شغل‌های پرریسک مانند کار در صنایع لاستیک و زغال‌سنگ به عنوان عوامل مخفی شناسایی شدند. 

یکی از نکات کلیدی، نقش رژیم غذایی است: مصرف کم میوه و سبزیجات، نمک بالا و گوشت‌های فرآوری‌شده خطر را افزایش می‌دهد، در حالی که فعالیت بدنی، فیبر، چای سبز و سویای غیرتخمیری محافظت‌کننده‌اند. عفونت هلیکوباکتر پیلوری همچنان عامل اصلی (بالای ۷۰ درصد موارد) است، اما درمان زودهنگام آن می‌تواند پیشگیری کند. پژوهشگران هشدار می‌دهند که مهارکننده‌های پمپ پروتون (PPI) در استفاده طولانی‌مدت ممکن است ریسک را بالا ببرد. 

 

این مطالعه بر اساس بررسی‌های آماری جهانی از ۱۹۹۰ تا ۲۰۲۱، نشان داد هرچند نرخ ابتلا کاهش یافته، اما تعداد مطلق موارد به دلیل پیری جمعیت رو به افزایش است.

عوامل قابل تغییر مانند رژیم غربی، کلسترول بالا و کم‌تحرکی، ۷۷ عامل خطر را شامل می‌شوند که ۴۲ تای آنها مخرب و ۳۵ تای محافظ هستند. متخصصان توصیه می‌کنند غربالگری در گروه‌های پرخطر (سن بالا، سابقه خانوادگی، گروه خونی A) ضروری است. 

پیش‌بینی‌ها برای ۲۰۳۰ حاکی از ادامه کاهش نرخ استانداردشده است، اما بار جهانی همچنان سنگین خواهد بود. این کشف‌ها بر لزوم تغییر سبک زندگی، ریشه‌کنی عفونت‌ها و غربالگری تأکید دارد تا از پیشرفت به مراحل پیشرفته جلوگیری شود.