در دنیای امروز، روشهای تولید محتوا با سرعت زیادی در حال تغییر هستند و مردم هم تمایل دارند تا با صرف زمان کمتری اطلاعات بیشتری دریافت کنند. پادکست یا محتوای ویدئویی این امکان را برای افراد فراهم میکند تا همزمان با گوشدادن به محتوای دلخواهشان، بتوانند به بقیهی کارهای روزانهی خود رسیدگی کنند.
ساخت ویدئو و انتشار در پلتفرمهایی مانند یوتیوب یا آپارات دردسرهای خاص خود را دارد و تمام موضوعات را نیز نمیتوان در قالب ویدئو ارائه کرد؛ بههمیندلیل، شاید بتوان محتوای صوتی را بهترین راه برای دریافت انواع مختلف محتوا در این روزهای شلوغ و پرمشغله دانست. پادکست نوعی فایل صوتی دیجیتال است که در پلتفرمهای مختلف ایرانی و خارجی در فضای اینترنت منتشر میشود و کاربران میتوانند با دانلود اپلیکیشنهای این پلتفرمها از محتوای موجود در آن استفاده کنند.
درواقع، شاید بتوان در پادکستها را جایگزینی برای رادیو دانست که مزایای بیشتری درمقایسهبا آن ارائه میدهند. شما میتوانید در هر زمانی از شبانهروز در ترافیک یا هنگام آشپزی یا حتی قبل از خواب از میان میلیونها اپیزود موجود در پادکستها، اپیزود دلخواهتان را انتخاب کنید و گوش دهید یا برای گوشدادن در زمانی دیگر آنها را دانلود کنید.
فرهنگ گوشدادن به پادکست در کشور ما هنوز فرهنگی نوپا است و استارتاپهای زیادی بهتازگی فعالیتشان را در این زمینه آغاز کردهاند. البته همینحالا هم پادکستهای فارسی باکیفیتی در پلتفرمهای مختلف ایجاد شدهاند که ارزش معرفیشدن دارند. تهیهکنندگان پادکستها برای هر اپیزود ساعتها تحقیق و خلاصهی کتابها و مقالههای زیادی را ضبط و منتشر میکنند.
در این مقاله، قصد داریم برخی از بهترین پادکستهای فارسی حالحاضر را معرفی کنیم. این پادکستها در اپلیکیشنهایی مانند اسپاتیفای، کستباکس، ناملیک یا شنوتو دردسترس قرار دارند.
رادیو تراژدی
رادیو تراژدی از شهریور ۱۳۹۹ فعالیتش را آغاز کرده است و هر ماه یک اپیزود دربارهی داستان زندگی شخصیتهایی منتشر میکند که کمتر شناختهشدهاند و اطلاعات کمی از آنها در فضای مجازی وجود دارد. این داستانها دستاورد تحقیقات زیاد و برپایهی واقعیت منتشر میشوند.
چنلبی
چنلبی فعالیت خود را با روایت ماجراهای واقعی از تابستان ۱۳۹۴ شروع کرد. این پادکست یکی از حرفهایترین و شناختهشدهترین پادکستهای فارسیزبان است که تیمی مجرب محتوای آن را جمعآوری و ضبط و منتشر میکند.
محتوای اپیزودهای چنلبی علاوهبر داستانهای واقعی که در رسانههای معتبر انگلیسیزبان چاپ شدهاند، مطالب و آموزشهای مفیدی هستند که به شما درزمینهی راهاندازی پادکست و تولید اپیزودها کمک میکند.
بیپلاس
چنلبی از اردیبهشت ۱۳۹۷ پادکست جدیدی به نام بیپلاس راهاندازی کرد که هر اپیزود به خلاصهی کتابهای غیرداستانی اختصاص دارد. در هر قسمت این پادکست، ضمن بررسی کتاب خلاصه و توضیحاتی با هدف معرفی و تشویق مخاطب به کتابخوانی ارائه میشود. تا شنونده دربارهی خواندن یا نخواندن آن کتاب تصمیم بگیرد.
پادکست فردوسیخوانی
فردوسیخوانی پادکستی برای دوستداران شاهنامه است و امیر خادم، مدرس دانشگاه تورنتو با مدرک دکتری ادبیات تطبیقی، آن را راهاندازی کرده است. اولین اپیزود از این پادکستِ پرطرفدار در اسفند ۱۳۹۶ منتشر شد و پسازآن بهصورت هفتگی در هر اپیزود یکی از داستانهای شاهنامه خوانده میشد. هدف از راهاندازی پادکست فردوسیخوانی، آشنایی بیشتر با شاهنامه و ارائهی نسخهای روان و ساده از آن برای عموم است.
رادیو مرز
رادیو مرز خود را اینگونه معرفی میکند:
روایت آدمها از موضوعاتی که بین آنها و دیگران فاصله میاندازد.
در این پادکست، فاصلهای که افسردگی، بچهداشتن، چاقی، مهاجرت، خوابگاهیبودن، لکنت زبان، چاقی، گیاهخواری و هزاران موضوع دیگر بین آدمها ایجاد میکند، از زبان افرادی میشنویم که با این موضوعات درگیر بودهاند. هدف از راهاندازی رادیو مرز، کنارآمدن بهتر انسانها با زندگی و بهبود کیفیت زندگی آنها است.
رادیو گیک
رادیو گیک، پادکستی برای گیکها به زبان فارسی است که جادی در آن دربارهی تقاطع تکنولوژی و جامعه صحبت میکند. جادی دیدگاه زیبایی درباره جامعه دارد و محتوای پادکستش نهتنها برای گیکها، بلکه برای افرادی که به تکنولوژی علاقهای ندارند هم جذاب است. او دربارهی رادیو گیک میگوید:
رادیو گیک ایستگاه رادیویی نیست، بلکه حرکتگاه رادیویی است.
رادیو گیک دیدی عمیقتر از تکنولوژی، کاربردش در جامعه و دغدغههای انسانی آنها به شنونده منتقل میکند.
پادکست قِصَش
پادکست قِصَش، پادکستی به زبان فارسی با صدای گرم بهزاد مرعشیان است و هر اپیزود از آن به داستان شکلگیری اتفاقی ساده اختصاص دارد. بهزاد پادکست قصش را اینگونه معرفی میکند:
پشت هر اتفاق به ظاهر سادهای، یه قصهای وجود داره؛ ما کنجکاویم بدونیم قصش چیه
رادیو نیست
رادیو نیست پادکستی گفتوگومحور است که بهصورت هفتگی منتشر میشود. گفتوگوها غیررسمی هستند و ساختار مشخص و ثابتی ندارند. در هر اپیزود، داستان مکانهایی روایت میشود که زمانی بابت میزبانی از اتفاقهایی مهم شناخته شده بودند؛ اما حالا یا دیگر اهمیتی ندارند یا تغییر کاربری دادهاند.
پادکست چارچرخ
چارچرخ پادکستی دربارهی دنیای خودرو است که داستان پیدایش و تکامل شرکتهای مختلف خودروسازی را روایت میکند. در این پادکست، مسائل تخصصی مانند اسببخار و صفر تا صد تولید خودرو جایگاهی ندارند و داستانها بیشتر از جنبههای مختلف انسانی روایت میشوند؛ بهنحویکه شنیدن آنها نهتنها برای ماشینبازها، بلکه برای افراد عادی هم بسیار جذاب خواهد بود.
پادکست جافکری
ایدهی اولیهی راهاندازی پادکست جافکری فروردین ۱۳۹۹ شکل گرفت و ۶ ماه بعد، اولین اپیزودِ آن منتشر شد. این پادکست همانطورکه از نامش پیدا است، جایی برای فکرکردن است و در هر اپیزود با مطرحکردن موضوعی برای برای بهبود تجربهی زیستن، شنونده را به فکر فرومیبرد.
رادیو کار نکن
هر اپیزود از پادکست کار نکن مسیر شغلی افرادی را روایت میکند که شغلشان زندگیشان است. این افراد عاشق کارشان هستند و به کار بهعنوان فعالیتی فقط برای کسب درآمد نگاه نمیکنند. در این پادکست، با افراد زیادی از این دست آشنا میشوید و ایدههایی مرتبط با راههای رسیدن به آیندهای مؤثرتر را فراخواهید گرفت.
پادکست دایجست
پادکست دایجست در آذر ۱۳۹۶ با هدف توضیحِ مسائل نسبتاً پیچیدهی دنیا به زبان ساده راهاندازی شد و هر اپیزود آن دربارهی یکی از موضوعات روز دنیا (اقتصادی، سیاسی، علمی، فلسفی، مذهبی و…) است که با اصول سادهسازی، نگاه اجمالی، بیطرفی و بررسی همهجانبه منتشر میشود. هدف از ایجاد پادکست دایجست ارتقای دانش عمومی جامعه و آموزش و اطلاعرسانی از جنبههای متفاوت است.
رادیو یوری
یوری (در زبان ژاپنی پرنده زیبای خِرَد) اولین پادکست اختصاصی انیمه و مانگا و فرهنگ ژاپن به زبان فارسی است که قصد دارد هر شنوندهای را با این فرهنگ زیبا آشنا کند.
پادکست فیکشن
پادکست فیکشن یکی از پادکستهای چندگویندهی فارسی با تم ترسناک و دلهرهآور است که هر اپیزود آن اتفاقی واقعی و بدون منطق را روایت میکند. این پادکست برای افراد کوچکتر از ۱۵ سال یا بیماران قلبی مناسب نیست.
رادیو ساگا
پادکست ساگا افسانهها و اسطورههای سرزمینهای دور را به زبانی خودمانی روایت میکند. داستان سرزمینهایی اساطیری و پررمزوراز مانند یونان، هند، ژاپن و آمریکایجنوبی است که با لحنی جذاب روایت میشوند و برخی از آنها را نیز ممکن است قبلاً شنیده باشید. بااینحال، شنیدن همین داستانهای تکراری در پادکست ساگا بازهم خالی از لطف نیست.
رادیو راه
ایپزودهای رادیو راه شما را به فکرکردن و جستوجوی راهی برای بهتر زیستن تشویق میکنند. این پادکست با موضوع رشد و توسعهی فردی حاصل کتابخوانی فراوان صاحب آن، مجتبی شکوری است. موضوعات مطرحشده در رادیو راه همگی با هدف درک و شناخت بهتر خود و جهان اطرافمان ضبط و منتشر میشوند و عشق، مرگ، نبوغ، رضایت درونی، جنگ، مسیر زندگی و… را شرح میدهند. در این پادکست تکنفره، منابع استفادهشده برای تولید هر اپیزود به مخاطب معرفی میشود.
رادیو آفساید
پادکست فارسی آفساید در سال ۱۳۹۷ و همزمان با جام جهانی ۲۰۱۸ متولد شد. در این پادکست، مسائل ورزشی، بهخصوص در حوزهی فوتبال مطرح و دربارهی این موضوعات توضیحاتی به علاقهمندان فوتبال و لیگهای کشورهای مختلف ارائه میشود. ایپزودهای این پادکست بهصورت هفتگی منتشر و در برخی از آنها نیز از کارشناسان و خبرنگاران شناختهشدهی خارجی سؤالاتی دربارهی موضوعات فوتبالی میشود.
پادکست ۱۰ صبح
پادکست ۱۰ صبح فعالیت خود را در خرداد ۱۳۹۶ آغاز کرد و اپیزودهای اول آن به موضوعات مرتبط با توییتهای ۱۰ صبح اختصاص داشت؛ اما پس از مدتی، این روال تغییر کرد و صحبت دربارهی مدلهای کسبوکار جای آن را گرفت. در این اپیزودها، مفاهیم پایهای کسبوکار و بیزنِس مدل توضیح داده میشد. درحالحاضر، اپیزودهای پادکست ۱۰ صبح به مصاحبه با کارآفرینانی اختصاص دارد که داستان زندگی و کسبوکارشان را برای شنوندگان روایت میکنند.
رادیو پرچم سفید
پرچم سفید پادکستی به زبان فارسی است که دربارهی یکی از سیاهترین اتفاقات تاریخ بشر، یعنی جنگ، صحبت میکند. این پادکست در بهمن ۱۳۷۶ راهاندازی شد و موضوع اصلی آن تاریخ و روایت جنگهایی است که در آنها میلیونها نفر آواره یا زخمی یا کشته شدند. نام این پادکست هم نمادی برای درسگرفتن از جنگ و پایاندادن به آن معرفی شده است.
پادکست مترونوم
مترونوم پادکستی دربارهی موسیقی است که در هر اپیزود داستان ساختهشدن و پیدایش ترانههای مشهور را روایت میکند. آهنگساز و ترانهسرا و خوانندهی هر ترانه دورهم جمع میشوند و از لحظهی شکلگرفتن ایدهی ترانه در ذهن آهنگساز یا ترانهسرا تا روز انتشار آن و عوامل تأثیرگذار بر این روند را روایت میکنند.
رادیو دیو
رادیو دیو با ترکیب ادبیات ایران و جهان و موسیقی، در هر اپیزود به یک کشور یا منطقه سفر و مخاطب را با موسیقی و ادبیات آنجا آشنا میکند. روال هر اپیزود بدینشکل است که ابتدا متنهایی از ادبیات شاخص آن منطقه خوانده و سپس موسیقی با همان تم پخش میشود. ادبیات و موسیقی هر دو از اِلِمانهای بارز فرهنگ مردم و ملتها است و ایپزودهای رادیو دیو با استفاده از این دو شاخصه تلاش میکند تا شما را با خود در سفری همراه کند و به خارج از مرزها ببرد.
پادکست انجیر و بِه
انجیر و بِه پادکستی به زبان فارسی با محوریت فرهنگ غذا و آداب و رسوم آن در ایران و سایر کشورها است و در هر اپیزود هم میزبان مهمانی است که درزمینهی کاری خود تأثیرگذار باشد.
***
آیا شما تابهحال به محتوای پادکستهای معرفیشده گوش دادهاید؟ چه پادکستهای دیگری میشناسید که محتوای ارزشمندی ارائه میدهند و جایشان در این مقاله خالی است؟